Influencer iş birliklerinde sorunların çoğu kötü niyetten değil, belirsizlikten çıkar. Marka bir Reels ve üç hikâye beklerken içerik üreticisi tek bir Reels'i konuşmuş olabilir. İçeriğin reklamda kullanılacağı hiç konuşulmamış olabilir. Bu yazıda, iki tarafın da baştan netleştirmesi gereken maddeleri bir kontrol listesi olarak topladık.
Not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Büyük ve uzun süreli anlaşmalarda bir hukukçuya danışmanızı öneririz.
Resmî sözleşme şart mı?
Küçük iş birliklerinde çoğu zaman tarafların e-postayla maddeleri teyit etmesi yeterli görülür. Önemli olan, koşulların yazılı olması ve iki tarafın da açıkça kabul etmesidir. Bütçe büyüdükçe, süre uzadıkça ve kullanım hakkı genişledikçe imzalı bir sözleşme daha doğru olur.
1. Taraflar
Markanın (ve varsa ajansın) ticari unvanı, içerik üreticisinin adı ve hesap bilgisi, iletişim kişileri.
2. İçerik kapsamı
- Kaç içerik, hangi formatta (Reels, hikâye, gönderi)?
- İçerikte mutlaka yer alması gerekenler
- Kaçınılması gerekenler
Formatların farkını ayrı bir yazıda anlattık.
3. Tarihler
Ürünün teslim tarihi, taslak teslim tarihi, onay süresi ve yayın tarihi. Gecikme olursa ne yapılacağı da yazılmalı.
4. Onay ve revizyon
Marka içeriği yayından önce görecek mi? Kaç revizyon hakkı var? Revizyon hangi konuları kapsar? İçerik üreticisinin kendi tarzını koruması gerektiğini de unutmayın; aşırı müdahale içeriğin doğallığını kaybettirir.
5. Kullanım hakkı
İçerik yalnızca içerik üreticisinin hesabında mı kalacak, yoksa marka da kullanacak mı? Kullanacaksa:
- Hangi kanallarda (sosyal medya, web sitesi, reklam)?
- Ne kadar süreyle?
- Düzenlenebilir mi?
Bu konuyu UGC rehberimizde ayrıntılı anlattık.
6. Münhasırlık
İçerik üreticisinin belirli bir süre rakip markalarla çalışmaması isteniyorsa, süre ve "rakip" tanımı açıkça yazılmalı. Belirsiz bir münhasırlık maddesi, içerik üreticisi için ciddi bir kısıtlamadır.
7. Reklam etiketi
Hangi ifadenin (#reklam, #işbirliği, "@marka ile iş birliği") kullanılacağı ve nereye konacağı yazılmalı. Ticaret Bakanlığı kılavuzuna göre sorumluluk içerik üreticisi, marka ve ajans arasında paylaşılır. Ayrıntılar reklam etiketi rehberimizde.
8. Ücret ve ödeme
- Ücret ya da ürün karşılığı ne?
- Ödeme ne zaman yapılacak (yayından önce, sonra, bölümlü)?
- Fatura nasıl kesilecek?
- Ürün karşılığıysa ürün iade edilecek mi?
9. Raporlama
Yayından sonra hangi rakamların ve ne zaman paylaşılacağı: görüntülenme, erişim, kaydetme, paylaşım, bağlantı tıklamaları. Genellikle yayından bir hafta sonra istenir. Hangi metriklerin anlamlı olduğunu başarı ölçümü rehberimizde anlattık.
10. İptal ve beklenmedik durumlar
- Taraflardan biri vazgeçerse ne olur?
- İçerik üreticisi ürünü beğenmezse paylaşım yapmak zorunda mı?
- İçerik yayından kaldırılabilir mi, ne kadar süre yayında kalmalı?
- Ürünle ilgili bir sorun çıkarsa (geri çağırma, olumsuz haber) ne yapılır?
İki taraf için de kısa öneriler
Markalar için: brief ile anlaşmayı birbirinden ayırın. Brief yaratıcı yönü anlatır, anlaşma koşulları. İkisini tek belgede karıştırmak, önemli maddelerin gözden kaçmasına yol açar.
İçerik üreticileri için: anlamadığınız bir maddeyi kabul etmeyin. Özellikle kullanım hakkı ve münhasırlık maddeleri, gelecekteki iş fırsatlarınızı etkiler. İlk iş birliklerinizde markalarla iş birliği rehberimiz yol gösterebilir.
Keine Medya'da süreç
Aracılık ettiğimiz her iş birliğinde içerik kapsamı, tarihler, kullanım hakkı, reklam etiketi ve ödeme koşulları yayından önce yazılı olarak netleşir. İçerik üreticisi teklifi kabul etmek zorunda değildir; kabul ettiğinde neyi kabul ettiğini bilir. Marka tarafında da tek bir muhatapla konuşursunuz.
Bir kampanya planlıyorsanız marka sayfamızdan brief bırakabilir, içerik üreticisiyseniz influencer sayfamızdan ücretsiz kayıt olabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Sözleşmesiz iş birliği yapılır mı?
Yapılır, ama koşulların en azından e-postayla yazılı olarak teyit edilmesini öneririz. Sözlü anlaşmalar, anlaşmazlık durumunda iki tarafı da korumaz.
Kullanım hakkı süresi bitince marka içeriği silmek zorunda mı?
Anlaşmada ne yazdığına bağlıdır. Genellikle süre bitince marka içeriği yeni reklamlarda kullanamaz. Bu konu baştan netleştirilmelidir.
İçerik üreticisi yayından sonra içeriği silebilir mi?
İçeriğin ne kadar süre yayında kalacağı anlaşmada belirtilmelidir. Belirtilmemişse taraflar arasında anlaşmazlık çıkabilir.
